آنچه میخواهید درباره سد دز بدانید:
- سد دز کجاست؟
- مسیر دسترسی به سد دز
- سد دز چگونه ساخته شد؟
- مشخصات سد دز
- وضعیت سد دز در حال حاضر
- تفریحات سد دز
- موقعیت جغرافیایی سد دز
- آب و هوای سد دز
- جاهای دیدنی اطراف سد دز
- اقامت در سفر به سد دز
- سوالات متداول درباره سد دز
سد دز یکی از مقاصد گردشگری و جاهای دیدنی استان خوزستان می باشد.
استان خوزستان شامل جاهای دیدنی متنوعی مانند دریاچه شهیون ، تنگه چالکندی ، قلعه شاداب ، دره تنگوان ، دره کول خرسون ، تنگه کول سرده ، ... می باشد.
سد و سدسازی تاریخچهای طولانی در جهان دارد. سد (بند، آببند) بهمنظور ذخیره آب مصرفی، تامین آب زمینهای زراعی و جلوگیری از سیل ساخته میشود. با گسترش جوامع بشری و ایجاد صنایع گوناگون، نیاز به سدها بیشتر شده است و برای پاسخگویی به نیازهای صنعتی بشر سدهای بزرگتری ساخته میشود. بسیاری از این سدها علاوه بر تامین منابع آبی، نیروگاهی عظیم برای تولید انرژی الکتریکی به شمار میرود. سدهای ساختهشده را میتوان بر اساس حجم مخزن، ارتفاع یا میزان تولید انرژی برقآبی طبقهبندی کرد.
سدسازی در ایران از دیرباز مورد توجه بوده و سدهای بسیاری در کشور ساخته شده است. از معروفترین سدهای ایران میتوان از «سد دز» نام برد که بهعنوان نخستین سد بزرگ چندمنظوره بر رودخانه دز احداث شده است. این سد بتنی با ارتفاع ۲۰۳ متر در زمان ساخت خود، بلندترین سد ایران به شمار میرفت. سد و دریاچه زیبای دز با امکانات رفاهی و تفریحات آبی به یکی از دیدنیهای خوزستان و تفرجگاهی برای گردشگران تبدیل شده است.
سد دز کجاست؟
«سد دز» نخستین سد از رشته سدهای چندمنظوره، روی رودخانه دز و در فاصله ۲۵ کیلومتری شمال شرقی اندیمشک در استان خوزستان احداث شده است. این سد تا مرکز استان، شهر اهواز ۱۸۰ کیلوم<تر و تا شهر دزفول ۳۴ کیلومتر فاصله دارد.
مسیر دسترسی به سد دز
برای دسترسی به سد دز با خودروی شخصی، ابتدا خود را به شهر اندیمشک و به بلوار کمربندی اندیمشک برسانید؛ از میدان سد دز در این بلوار وارد جاده سد دز شوید و مسیر را تا سد دز ادامه دهید. فاصله اندیمشک تا سد دز حدود ۲۶ کیلومتر است که در کمتر از ۳۰ دقیقه به آن میرسید.
نزدیکترین ایستگاه راهآهن به سد دز در شهر اندیمشک قرار دارد و از مهمترین ایستگاههای راهآهن ایران و بخشی از راهآهن تهران - جنوب است که از شهرهای تهران، مشهد و اهواز به مقصد اندیمشک حرکت میکند. پایانه اتوبوسرانی شهر اندیمشک نیز در ابتدای بزرگراه اندیمشک - شوش واقع شده است. برای سفر با هواپیما، فرودگاه دزفول را میتوان نزدیکترین فرودگاه به این شهر دانست که در اتوبان دزفول - اندیمشک قرار دارد.
سد دز چگونه ساخته شد؟
سد دز از سدهای چندمنظوره است که از اهداف ساخت آن م<یتوان به کنترل سیلابهای مخرب بالادست رودخانه و جلوگیری از خسارات سیل، تامین آب جهت آبیاری زمینهای کشاورزی پاییندست و تامین نیروی لازم برای تولید انرژی برقآبی اشاره کرد. پیش از آغاز عملیات ساخت سد دز، مطالعات گستردهای در زمینه طراحی، انتخاب محل و روند ساخت سد توسط شرکتهای خارجی انجام پذیرفت. ساخت این سد توسط کارشناسان و مهندسان خارجی و بدون استفاده از نیروی فکر ایرانی صورت گرفت؛ البته پس از انقلاب ۱۳۵۷ تاکنون امور نگهداری، بهرهبرداری و تعمیرات سد توسط متخصصان ایرانی انجام میشود. شرکتهای سازنده سد و نیروگاه دز به قرار زیر است:
پس از انجام مطالعات لازم در مورد سد دز، عملیات ساخت سد و نیروگاه آن در مراحل مختلف انجام گرفت و از سال ۱۳۳۸ تا ۱۳۴۱ خورشیدی به طول انجامید.
هزینه ساخت سد و نیروگاه دز و خطوط انتقال ۲۳۰ کیلوولتی، بیش از ۵٫۵ میلیارد ریال برآورد شده است. از این مقدار، مبلغ ۴٫۹ میلیارد ریال به هزینههای ساخت سد، نیروگاه و دستگاههای آن و باقی مبلغ، معادل ۶۴۰ میلیون ریال به خطوط و ایستگاههای انتقال در مراحل ابتدایی بهرهبرداری از نیروگاه اختصاص یافته است.
مشخصات سد دز
سد دز در ۲۶ کیلومتری شمال شرقی اندیمشک بر رودخانه دز در استان خوزستان احداث شده است. رودخانه دز از بههم پیوستن دو رود سزار و بختیاری در جنوب اس<تان لرستان تشکیل میشود؛ این رود از ارتفاعات قالیکوه، اشترانکوه و بخشی از سلسه جبال زاگرس سرچشمه میگیرد و با گذر از شهرهای الیگودرز، دزفول، اندیمشک، شوش و شوشتر به رود کارون میریزد. حوزه آبگیری رودخانه مساحتی در حدود ۲۲۵,۰۰۰ کیلومتر مربع دارد.
سد بتنی دز با ارتفاع ۲۰۳ متر در زمان ساخت خود، بلندترین سد ایران و ششمین سد از نظر ارتفاع در جهان به شمار میرفت. این سد با حجم مخزن ۳٫۳ میلیارد متر مکعب در فهرست بزرگترین سدهای ایران دارای مقام سوم پس از سد کرخه و گتوند علیا است.
وضعیت سد دز در حال حاضر
با کاهش میزان باران در سالهای اخیر، کمآبی بهصورت جدی کشور را فرا گرفت و حجم آب سدها بهشدت کاهش یافت. تنش آبی و خشکسالی در تابستان ۱۴۰۰ خورشیدی بسیاری از روستاها از جمله روستاهای استان خوزستان را درگیر کرد و منابع آب استان در وضعیت نامناسبی قرار گرفت؛ بهطوری که در بخشهای شمالی استان، توزیع آب آشامیدنی روستاها بهوسیله تانکر انجام گرفت و زراعت بسیاری از کشاورزان آسیب دید.
کارشناسان در زمینه علت تنش آبی تابستان ۱۴۰۰، به عوامل مختلفی نظیر کاهش بیسابقه بارندگی نسبت به ۵۰ سال گذشته، رهاسازی آب سدها برای تولید نیروی برقآبی در زمستان ۱۳۹۹ و پروژههای انتقال آب اشاره کردند؛ اما عامل اصلی را کشت برنج در حوضههای آبی استان دانستند. حدود ۹۰,۰۰۰ هکتار از زمینهای خوزستان زیر کشت برنج است که به آبیاری زیادی نیاز دارد؛ بههمین علت در تاریخ ۹ اسفند سال ۱۴۰۰، ممنوعیت کشت برنج در حوضههای آبریز استان خوزستان به تصویب رسید.
در جلسه شورای حفاظت منابع آب خوزستان در اردیبهشت ۱۴۰۱، الگوی کشت تابستانی تدوین و اطلاعرسانی شد و بررسیهای بهعملآمده نشان داد که در حوضه آبریزهای سد دز و سد کرخه، امکان تامین آب برای کشت برنج و هیچگونه کشت فصلی وجود ندارد. این موضوع مشکلات معیشتی بسیاری برای کشاورزان منطقه ایجاد کرد. میزان ورودی آب به سد دز از ابتدای سال آبی (مهر ماه ۱۳۹۹) تا تیر ماه ۱۴۰۰، کاهش ۵۳ درصدی نسبت به وضعیت نرمال و با ۶۲۰,۰۰۰,۰۰۰ متر مکعب ذخیره مفید، نسبت به شرایط نرمال ۶۰ درصد کاهش داشت. در طی دو سال خشکسالی و تنش آبی در سالهای ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱ و ممنوعیت کشت تابستانی در حوضه آبریز خوزستان، تولیدات بخش کشاورزی استان ۲۵ تا ۳۰ درصد کاهش یافت.
یکی از پروژههایی که برای رفع بحران آب از نظر کمی و کیفی در استان خوزستان در نظر گرفته شده، طرح آبرسانی غدیر است. به گزارش خبرگزاری ایسنا این طرح بلندمدت از سال ۱۳۸۸ خورشیدی با هدف آبرسانی به شهرهای آبادان، خرمشهر و شادگان مطرح شد و پس از مدتی مقرر شد که چند شهر به مجموع شهرهای برخوردار از پروژه طرح غدیر افزوده شود؛ اما اجرای این پروژه سالها به طول انجامید. با روی کار آمدن دولت سیزدهم، طرح میانمدت غدیر از سوی وزیر نیرو مطرح شد تا با اجرای آن مشکلات طرح بلندمدت کاهش یابد.
در طرح میانمدت غدیر، منابع آب پاییندست رودخانه دز برای آبرسانی به ۲۶ شهر و ۱,۶۰۸ روستای بخش مرکزی و جنوب غربی استان خوزستان جایگزین رودخانه کرخه شد. پروژه تحت نظارت و مدیریت سازمان آب و برق خوزستان، برای اجرا به شرکت قرارگاه سازندگی خاتمالانبیا سپرده شد. فاز اول طرح غدیر شامل آبرسانی به اهواز، دشت آزادگان و هویزه به میزان ۴۲۷,۰۰۰,۰۰۰ متر مکعب در سال در دو مرحله و در سالهای ۱۳۹۲ و ۱۳۹۵ و فاز دوم طرح شامل آبرسانی به میزان ۴۸۷,۰۰۰,۰۰۰ متر مکعب در سال به شهرهای خرمشهر، آبادان و شادگان در سال ۱۳۹۷ به بهرهبرداری رسید.
با کاهش شدید آب در پشت سدهای استان خوزستان، در سفر رئیسجمهوری در شهریور ۱۴۰۰، تصمیمی عملیاتی برای آب شرب خوزستان در نظر گرفته شد و فاز سوم طرح غدیر در مهر ۱۴۰۰ کلید خورد. ابتدا بازهای سهساله برای اجرای طرح در نظر گرفته شد؛ اما در کمتر از یک سال و در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۴۰۱ به بهرهبرداری رسید. به گزارش ایرنا طرح انتقال آب از سد دز شامل موارد زیر است:
ایستگاه پمپاژ w۲ طرح آبرسانی غدیر در محدوده شمال غرب استان خوزستان و در فاصله ۱۵ کیلومتری جنوب اندیمشک واقع شده است. در این آبرسانی نهتنها شهرها، بلکه تمام ۲۰۷ روستای شهرستانهای هویزه، دشت آزادگان، حمیدیه و آبادان از این طرح بهرهمند شدهاند. پروژه آبرسانی غدیر، زمینه انتقال آب باکیفیت سد دز را با کیفیت ایسی ۵۰۰ میکروموس و ظرفیت ۱۲,۰۰۰ لیتر در ثانیه، برای ۵۲ درصد جمعیت استان به میزان ۴٫۷ میلیون نفر فراهم میکند. در بررسی مرداد سال ۱۴۰۱، سد دز با رشد ۴۴ درصدی موجودی مخزن نسبت به سال آبی گذشته دارای ۱,۶۸۹,۰۰۰,۰۰۰ متر مکعب آب با ۶۴ درصد پرشدگی است.
تفریحات سد دز
سد دز از معروفترین سدهای ایران، دارای سازهای بسیار زیبا و دیدنی است. دریاچه پشت سد گنجایشی حدود ۳٫۳ میلیارد متر مکعب دارد و یکی از زیباترین و بزرگترین دریاچههای مصنوعی ایران به شمار میرود. دریاچه دز که «دریاچه شهیون» نیز خوانده میشود، محل مناسبی برای تفریحات آبی و قایقسواری است. با آبگیری سد، جزیرههای کوچک و بزرگی در این دریاچه شکل گرفته که انبوهی از درختان کنار و بادام کوهی آنها را پوشانده است. گردشگران معمولا با قایقهای تفریحی به این جزیرهها میروند.
در پشت دریاچه، منطقهای بنام «پلاژ دریاچه سد دز» وجود دارد که در آن ویلاهایی برای اقامت گردشگران ساخته شده است. امکان دسترسی به این پلاژ بهوسیله خودروی شخصی و از طریق جاده خاکی پلدختر - اندیمشک وجود دارد. حیات وحش دریاچه شهیون شامل جانوران کوچکی نظیر روباه و خرگوش و پرندگانی نظیر تیهو، کبک و پرندگان دریایی است. در دریاچه نیز ماهیهایی نظیر قزلآلا زندگی میکنند.
در اطراف سد و دریاچه دز، درهها و تپههای مناسبی برای اقامت گردشگران مانند کمپ جوکار و کمپ دریاچه سد و همچنین اقامتگاههای بومگردی در روستای پامنار وجود دارد. دریاچه سد دز با وجود امکاناتی نظیر قایقسواری، فضای پیکنیک، کمپینگ، طبیعتگردی، آبوهوای مطلوب و پوشش گیاهی متنوع از محبوبترین دیدنیهای اندیمشک به شمار میرود و گردشگران بسیاری را در نوروز، فصل بهار، پاییز و زمستان بهسوی این منطقه روانه میکند. شناکردن در این دریاچه بهدلیل حفظ امنیت جانی ممنوع است؛ اما میتوانید از قایقسواری و تماشای ماهیهای رنگارنگ دریاچه لذت ببرید.
موقعیت جغرافیایی سد دز
سد دز کجاست؟
آدرس سد دز : استان خوزستان - اندیمشک
قیمت محصول : بروزرسانی قیمت!
مشخصات دستگاه جی پی اس ...
- ابعاد:6.77 در 17.40 در 4.23 سانتی متر
- وزن:282 گرم با باتری گرم
- ویژگی نمایشگر :نمایشگر رنگی
- قابلیتهای مقاومتی:مقاوم در برابر آب
- قابلیتهای اندازهگیری و سنجش :سیستم ثبت موقعیت
- برنامهها:قابلیت افزودن نقشه
- منبع انرژی:باتری قلمی
- ارتباط و اتصال:از طریق درگاه USB با سیم
- اقلام همراه :کابل انتقال دیتا و بند نگهدارنده
جی پی اس دستی دریایی گارمین مپ 79 مدل جدید و به روز شده جی پی اس 78 اس است . در طراحی جدید این محصول بسیار شکیل تر و خوشدست تر شده . علاوه بر طرا حی جدید و جذاب ، گارمین قابلیت های این هندهلد را دو چندان کرده . گارمین 79 اس دارای ماهواره های جی پی اس و گلوناس و گالیله است و همچنین در این مدل ماهواره QZSS ژاپن نیز اضافه شده که در منطقه آسیا و خصوصا ایران با سرعت بالایی مکانیابی میکند .رابط کاربری بهتر ، صفحه نمایش بهتر و دکمه های مقاوم تر و حافظه 8 گیگابایتی وآنتن قوی تر نیز از قابلیت های جدید آن است . همچنین این دستگاه طوری طراحی شده که روی آب شناور می ماند . دارای استاندارد ضد آب IPX7 است . دارای قطب نمای داخلی است . جی پی اس دستی دریایی 79 در دو مدل GPSMAP 79s و GPSMAP 79sc معرفی شده که در مدل 79sc نقشه های نمودار ساحلی Garmin Bluechart G3 به صورت رایگان وجود دارد .
مشاهده سد دز روی نقشه
آب و هوای سد دز
جاهای دیدنی اطراف سد دز
استان خوزستان
عاشق ایران متمدن اسلامی
17 / 12 / 1403یاد غواصان بی نام و نشان شهیدی افتادم که برای کربلای چهار و پنج، آنجا آموزش غواصی دیده بودند.... امنیت،آسایش و خرمی و زیبایی سرزمینمان را مدیون آنهاییم... ایران زیبا آباد بمان با قهرمانانی که برای آبادی و آزادی تو و اهتزاز پرچم اسلام ناب محمدی ص جانشان را نثار کردند. زیبا و جاودان بمان با قهرمانان شهیدت.